Hỏi chủ trại ong dú miền Trung về nắng, bão, đường chở

Miền Trung nuôi ong dú khó ở hai đầu năm khác nhau: giữa năm là nắng nóng, có nơi gặp gió Tây khô nóng thổi rát; cuối năm là mưa bão, lũ dồn dập. Một đàn ong dú sống được ở đây là đàn đã qua cả hai thử thách đó. Vì vậy khi tới trại, câu hỏi hay nhất không phải đàn đang đẹp thế nào, mà là đàn đã qua mùa nào và trại đã làm gì để giữ nó.

Hai mùa khó, hai nhóm câu hỏi

Mùa nắng nóng

Nắng gay gắt làm nóng thùng, nhất là thùng đặt trống trải. Những ngày gió Tây khô nóng thổi, đàn phải tốn sức làm mát tổ, có khi sáp mềm, mật chảy. Nên hỏi:

• Thùng đặt dưới tán cây gì, có bóng mát cả buổi chiều không?
• Những ngày nóng nhất trại có che thêm, tưới quanh chỗ đặt thùng không?
• Đàn lấy nước ở đâu khi trời khô?

Mùa mưa bão

Cuối năm, gió bão có thể lật thùng, mưa lớn kéo dài làm thùng ngấm nước, lũ làm ngập chỗ đặt thấp. Nên hỏi:

• Bão năm rồi trại có bị đổ thùng, ngập thùng không?
• Trước bão trại làm gì: buộc thùng, chằng nắp, chuyển đàn lên chỗ cao, đưa vào nhà?
• Sau những đợt mưa dầm đàn hồi lại mất bao lâu?

Người nuôi thật ở miền Trung gần như ai cũng có chuyện để kể về bão. Ai bảo chưa bao giờ gặp gì thì nên hỏi thêm họ nuôi ở đây được mấy năm.

Dấu hiệu xanh, dấu hiệu đỏ khi nghe trả lời

Nhiều vùng miền Trung trồng keo, tràm thành rừng sản xuất, xen với vườn nhà. Biết đàn quen ăn hoa gì giúp bạn hình dung đàn về nhà mình có đủ ăn không. Bài viết theo từng loại cây có ở mục Nguồn hoa địa phương.

Đường chở dài, qua đèo: đừng bỏ qua

Dải đất miền Trung dài và hẹp, nhiều khi trại ở tỉnh này còn nhà ở tỉnh khác, cách nhau mấy con đèo. Ong dú chịu xóc kém, thùng bị dằn mạnh có thể làm vỡ bầu mật, mật chảy làm ong dính chết. Hãy hỏi:

1. Ai chở, chở bằng xe gì, có kê thùng êm không?
2. Có bịt cửa tổ lúc chở và mở lại khi nào?
3. Chở vào giờ nào: đêm hoặc sáng sớm là tốt nhất, tránh trưa nắng.
4. Đường đèo xóc thì có buộc thùng chắc, đặt nằm đúng chiều không?

Người bán tự đề xuất chở đêm, kê đệm, đặt thùng đúng chiều là người hiểu ong.

Chọn chỗ đặt thùng ở nhà trước khi mua

Trước khi đi xem trại, hãy nhìn lại nhà mình: chỗ định đặt thùng có ngập khi mưa lớn không, có bị gió lùa thẳng từ biển hay từ cánh đồng không, chiều có bóng mát không. Hỏi trại xem họ đặt thùng thế nào, rồi chép lại cách đó. Mục Mô hình nuôi phù hợp có gợi ý cho vườn nhà, hiên nhà và trang trại nhỏ.

Nếu muốn tận mắt xem trước khi mua

Cách học nhanh nhất là đứng cạnh người nuôi lâu năm một buổi, xem họ mở thùng, nhận biết đàn khoẻ yếu, chuẩn bị thùng trước mùa khó ra sao. Tour thực hành tại trại làm đúng việc đó. Trại Ong Quý ở Trảng Bàng, Tây Ninh cũng có tổ ong dú giống, mật ong dú và những món từ sáp ong dú như son dưỡng môi, hộp quà mật; nếu nhận tổ ra miền Trung, nên hẹn giao ngoài mùa bão để đàn có thời gian ổn định.

Câu hỏi thường gặp